عبدالصمد احمدوند

1-مدرس دانشگاه .

2-كارشناس ارشد مديريت محيط زيست .

 3-كارشناس مهندسي بهداشت حرفه اي .

 4-سرمميز سيستمهاي مديريتي OHSAS 18001 و ISO 14001

5-داراي مسئوليت ايمني صنعتي در يك مجموعه بزرگ صنعتي در تهران. 

 هدفم از ایجاد این سايت  ، اشاعه و ارتقاء فرهنگ ايمني ، بهداشت ، محيط زيست مي باشد. امیدوارم بتوانم با استعانت از پروردگار متعال  خدمتی هرچند ناچیز به جامعه عظیم صنعتی بویژه سرمایه های اصلی صنایع که همانا کارگران عزیز و زحمتکش می باشند ارائه نمایم.

 مع التحيات

 إني عبدالصمد احمدوند ماجستير مديرية البيئة و اخصّائي الصحة والامانه الاحترافي.اضافهً علي امتلاكي المسئوليات و الفعاليات في المجالات التنفيذيه في احدي المجمعات الصناعية الكبار ،اُدرس مادة الامان والصحة و البيئة(HSE) في بعض الجامعات ،ايضاً إني اعمل بصفة ناظر علي انظمة14001 ISO و 18001 OHSAS ،و غايتي من انشاء هذا الموقع اشاعة و تزويد ثقافة الامان ،الصحة والبيئة و ءأمل بأستعانة من العلي القدير أن اتمكن من تقديم خدمة ولو قليلة للمجتمع الصناعي العظيم بالأخص الي رأس مال الصناعة و هم العمال المجدون الاعزاء .

  My name is A-Ahmadvand . I have master degree in Environmental Management  and  bachelor degree in Occupational Health & Safety . Besides of responsibility in Safety area I teach S & H subjects in some Universities . I also have Auditor Certificate in OHSAS 18001 and ISO 14001 . 

  آدرس پست الكترونيكي : 

  Email : info@ahmadvand.org   

ارگونومي -ارزيابي وضعيت هاي استاتيكي بدن در حين انجام كار

هدف از تدوين اين استاندارد ، تعيين وظايف مختلف كاري باتوجه به پيشنهادات ارگونوميك مي باشد. اين استاندارد در برگيرنده اطلاعاتي است براي افرادي كه در ارتباط با طراحي و يا طراحي مجدد كار، مشاغل و توليدات هستند. همچنين اين استاندارد مفهوم كلي ارگونومي در توليدات را در بر مي گيرد. محدوديت هاي پيشنهادي براي حالات كاري استاتيك بدون هيچگونه فشار و يا كمترين اعمال فشار خارجي با در نظر گرفتن زواياي بدن و جنبه زماني ، اين استاندارد را براي ارزيابي متغيرهاي متعدد شغلي ارائه داده و مخاطرات بهداشت شغلي را ارزيابي مي كند. اين استاندارد براي فعاليت هاي شغلي بزرگسالان كاربرد دارد . اين پيشنهادات محافظت مناسبي را جهت اكثر بزرگسالان سالم ارايه مي دهد. راه حل هاي مربوط به ريسك ها و مخاطرات بهداشتي اساساً بر مبناي بررسي هاي تجربي در خصوص بار فشاروارد شده بر عضلات و استخوانهاي بدني ، ناراحتي و درد ، استقامت و خستگي مربوط به وضعيت كاري ثابت مي باشند.  

 جهت دانلود تمام مطلب بر روي " دريافت فايل " كليك نماييد .

مهندسی عوامل انسانی ( ارگونومي ) و اهداف آن

مهندسی عوامل انسانی(ارگونومی ) : مهندسی انسان – یا معادل آن ، مهندسی عوامل انسانی ، به معنای ساده تر یعنی طراحی برای استفاده انسان و به طور دقيق تر استفاده از مشخصات ، توانایی ها ، و محدودیت های انسان برای طراحی ماشين ها ، سيستم ماشين ها و محيط زیست ، تا مردم بتوانند راحت و ایمن زندگی کنند و بازده کارشان بالا رود. اگرچه مهندسان عوامل انسانی نيز علاقه مند به راحتی و ایمنی کارکنان هستند ، ولی تکيه آن ها بيشتر بر ماشين و سيستم کار ماشين و بهبود آن و تطبيق انسان با ماشين و کار ماشينی است . به زبان دیگر ، ارگونوميست ها بيشتر به نحوه توليد فکر می کنند ، ولی مهندسان عوامل انسانی به توليد . به هرحال ارگونومی و مهندسی عوامل انسانی غالبا در یک سو قدم برمی دارند. واختلافشان جزئی است ، و هر دو از نظر علمی معادل یکدیگرند . همان طور که در رشته های فنی جدید دیده می شود گروه های تخصصی فرعی دیگری تحت عناوین مختلف شوع به فعاليت کرده اند و اصطلاح های خاصی برای نوع فعاليت خود برگزیده اند ، مانند : روانشناسی آزمایشی کاربردی ، بيومکانيک ، بيو تکنولوژی ، روانشناسی هندسی ، مهندسی محيط زیست ، مهندسی علوم زیست ، تحقيقات سيستم های انسان – ماشين ، تکنولوژی روانشناسی و فيزیولوژی کار . تعيين حد مشخص بين این رشته های فرعی و متنوع مشکل است و بهتر است که همه آن ها را تحت عنوان کلی تر و جامع تر(مهندسی انسان) قرار دهيم .

اهداف ارگونومي : اگرچه افزایش ایمنی ، و متعاقبا ،کاهش حوادث از اهداف اصلی مهندسی انسان است ، ولی تنها هدف به شمار نمی آید. مهندسی انسان سعی می کند که بهره دهی ماشين را افزایش دهد، توليدات صنعتی را بالا ببرد و کار ماشين را بهتر کند و از فعاليت انسان در به کارگيری ماشين بکاهد و رفاه انسان را در این رابطه ماشين –انسان افزایش دهد.

برای دستيابی به این اهداف ، مهندسی انسان ممکن است به روش ها، اطلاعت و قواعدی از علوم و مکاتبی مانند : بيولوژی ، آموزش ، مهندسی ، طراحی صنعتی ، پزشکی ، انسان شناسی ( شناخت ابعاد انسان ) ، فيزیولوژی ، روانشناسی ، جامعه شناسی و ... متوسل شود. فعاليت های اصلی این رشته عبارت است از تحقيق کاربردی و اساسی درباره کارآیی انسان برای کسب دانش جدید و به کارگيری این دانش جدید برای طراحی و ارزیابی سيستم های نوین .

 جهت دانلود تمام مطلب بر روي " دريافت فايل " كليك نماييد .

ارگونومي - بلند کردن بار و ایمنی کمر

( بصورت پاور پوينت )

  1- از بلند کردن بار و خم شدن تا جايی که برایتان ممکن است اجتناب نمائید.

 2- اشیاء را در بالاتر از سطح زمین قرار دهید.

 3- ارتفاع قفسه ها را افزایش / کاهش دهید.

 4- از چرخ ، گاری برای جابجایی بار استفاده نمائید.

 5- از وسایل بالابر ( جرثقیل ) ، چرخ های بالابرو میزهای بلند شونده و سایر وسایل کمکی استفاده نماييد .

 6- برای بلند کردن بار و جابجایی آن کمک بگیرید.

 7- وزن یک شیء را قبل از بلند کردن آن بوسیله برداشتن یک گوشه آن امتحان نمائید.

 8- اگر بار خیلی سنگینتر از آن است که بتوانید به تنهایی بلند کنید از افراد کمک بگیرید.

 9- بار را به شیوه ایمن و محکم بگیرید .

 10- باررا به تدریج و با استفاده از پاها بلند کرده ( از نیروی زانوها برای بلند کردن بار بهره بگیرید و نه کمر)و نزدیک بدنتان نگه دارید و گردن و کمر را در حین بلند کردن بار به صورت مستقیم و راست نگه دارید.

 11- به محض ایستادن ، به توسط حرکت پاهایتان جهتتان را تغییر داده و کل بدنتان را بگردانید. از چرخاندن کمرتان اجتناب کنید.

با تشكر از جناب مهندس بهروز تاجيك بخاطر ارسال مطلب مذكور

جهت دانلود تمام مطلب بر روي " دريافت فايل " كليك نماييد .

نقش ارگونومي درتوسعه مديريت كيفيت

(در بخش كشاورزي)  

  يكي از بخشهاي مهم در عرصه توليد كشور بخش كشاورزي است كه علاوه بر نقش اشتغال زائي اگر توجه همه جانبه به اين بخش بشود ميتواند علاوه بررونق اقتصادي و اشتغال به استقلال و خودكفائي كشور كمك كرده و امنيت غذائي كشور را بدنبال داشته باشد ، يكي از عوامل مهم كه ميتواند درافزايش راندمان وبهره وري با هدف بهبو د بخشيدن به مديريت كيفيت در بخش كشاورزي تأثير بسزايي داشته باشد، تأمين ايمني وبهداشت شغلي كشاورزان ، از طريق توليد تكنولوژي در زمينه طراحي تجهيزات و ادوات مورد نياز براساس توانائيهاي ارگانيسم و منطبق برابعاد واندازه هاي بدني كشاورزان ودرنتيجه بالابردن عمر كاري توأم با سلامت روحي رواني وجسمي اين قشرزحمت كش است .

تاكنون در بخش توليد و صنعت كشور توجه جدي به انطباق وارتباط منطقي انسان ( تواناييهاي روحي و رواني وارگانيسم انسان ) با ماشين ،محيط و محل كار نشده است و در اين ارتباط نيز از مطالعات آماري (آنتروپومتري جامعه ايران ) در خصوص طراحي محصولات صنعتي مورد استفاده انسان از ديدگاه مهندسي فاكتورهاي انساني استفاده قابل ملاحظه اي صورت نگرفته است وپس از گذشت چندين دهه از استفاده دنياي پيشرفته ازاين علم ، هنوز توجه جدي به تامين فاكتورهاي انساني در صنعت وعرصه توليدايران صورت نگرفته است .

 هدف از اين مطالعه توجه دادن دست ا ندركاران و تصميم گيران كشور در بخش كشاورزي به اهميت به كارگيري علم مهندسي فاكتورهاي انساني در بالا بردن بهره وري ،كاهش هزينه هاي درماني و بهبودكيفيت محصولات كشاورزي ونهايتا افزايش درآمد ملي و منافع اقتصادي مي باشد.

جهت دانلود تمام مطلب بر روي " دريافت فايل " كليك نماييد .

خطاي انسان ، عمليات لجستيكي و مهندسي فاكتورهاي انساني

   درنظر بسياري ، خطاي انسان معناي ضمني تقصير يا سبب را دارد ، امابهتر آنست خطاي انسان را صرفا رويدادي بدانيم كه ميتوان درباره علت آن تحقيق كرد . بهمين علت شايد يكي از بهترين تعاريف ارائه شده دراين باره عبارتست از :

" خطاي انسان تصميم يا رفتار نامناسب يا نامطلوب انسان است كه كارائي ، ايمني ويا عملكرد سيستم را كاهش ميدهد يا بطور بالقوه مي تواند دچار نقصان نمايد ." دراين تعريف دو نكته نهفته است :

1- خطا بر حسب اثر نامطلوب يا اثر بالقوه آن برمعيارهاي سيستم يا بر مردم تعريف ميشود .

 2-  حتمالازم نيست كه عملي به تنزل عملكرد سيستم بيانجامد تا آن را خطا بحساب بياوريم ، خطايي كه پيش از آسيب رساندن تصحيح شود هم خطا ست.

طرز تلقي غالب ، خطاها را از ناحيه راهبران ميداند درحالي كه افراد قرار گرفته درسازمان درهررده و درهرمرحله ميتوانند مرتكب خطا شوند و بايد بخاطر داشته باشيم كه وقتي ازخطاي انسان سخن ميگوييم بايد كل سيستم را درنظر بگيريم .

 نكته قابل توجه در تعريف رفتار نامناسب اينست كه چگونه ميتوان رفتارمناسب يا مطلوب را تعيين كرد . زيرا تعيين آنچه كه بايد خطاي انشان تلقي شود تاحدي اختياري است چراكه ممكن است رفتار مناسب فقط پس از شناسائي خطا تعيين شود (راسموسن1979) روند تحقيق درخصوص حادثه نيز فاكتور مهمي در شناسائي رويدادي است كه رفتار نامناسب تلقي ميگردد . چراكه مامور تحقيق ميتواند به دلخواه خود روند تحقيق را تعريف و دنبال كند ( راسموس1987 )و درعين حال ممكن است عملي خطا محسوب شود ، صرفا به اين سبب كه اين عمل درمحيطي نامساعد انجام مي شود و آشكارسازي و اصلاح رفتار ،پيش از وقوع حادثه ، امكان پذير نيست .  

جهت دانلود تمام مطلب بر روي " دريافت فايل " كليك نماييد .

اصول مهندسي فاكتور‌هاي انساني و تطابق شرايط با كاربر

اهداف و دامنه عملكرد ارگونومي :

 مهمترين اهداف ارگونومي عبارتست از :

 الف) ايمني ـ بهداشت .

 ب) توليد ـ بهره وري .

 اين علم از يك سو به سلامت افراد مي‌انديشد و از سوي ديگر كارآمد بودن و بهره وري سيستم‌ها را در فعاليت‌هاي متنوع صنعتي يا غيرصنعتي بطور دقيق مد نظر دارد.

لذا بخشي از حيطه هاي عملكردي ارگونومي را مي‌توان به شرح زير دانست :

 1) بررسي ميزان توانمندي شاغلين با توجه به نوع كار و انرژي مصرفي .

 2) مطالعه ابعاد فيزيكي بدن (آنتروپومتري) و كاربرد اين دسته از اطلاعات در طراحي ايستگاه هاي كار .

 3) طراحي ارگونوميك ابزارهاي دستي .

 4) طراحي ايستگاه هاي كار نشسته، ايستاده (يا توام) و آناليز سيستم انسان ـ ماشين .

 5) بررسي‌هاي روانشناختي از ديدگاه نحوه ارتباط بين افراد .

 6) تعيين رژيم‌هاي كار و استراحت (زمان‌هاي استراحت و مدت انجام كار) .

 7) بررسي روش‌هاي حمل دستي كالا و طراحي خطوط بسته بندي و بارگيري دستي .

 8) بررسي صدمات اسكلتي عضلاني مرتبط با كار و آناليز وضعيت‌هاي بدني .

 9) بيومكانيك شغلي .

 10) ارگونومي و كار در منزل .

 11) كاربرد بهينه رنگ و موسيقي در محيط‌هاي كار  

جهت دانلود تمام مطلب بر روي " دريافت فايل " كليك نماييد .

ارزيابي ايستگاههاي کاردفتري از نظر ارگونومي

ارزيابي ايستگاههاي کاردفتري ازجنبه مخاطرات اسکلتي عضلاني اندام فوقاني به روش RULA و بيان ارتباط آنها با علائم ناخوشي درکارکنان مربوطه . اين نکته نيز مد نظر است که بخش مهمي از بهبود شرايط کار مربوط به آموزش کاربردي و مداوم اصول درست نشستن به کارکنان و انجام آن توسط ايشان ميباشد .

خلاصه مراحل انجام کار :

1- ارزيابي کليه ايستگاههاي کاري کارکنان شاغل در امور دفتري به روش RULA و دسته بندي افراد در دو گروه کاربران کامپيوتر و کارکنان دفتري .

 2- بررسي کليه نتايج ثبت شده در فرم هاي معاينات ادواري از جنبه علايم ناخوشي ، شکايت از وضع سلامتي ويافته هاي پزشکي مرتبط با کار .

 3- مقايسه نتايج حاصل از بررسي فرم معاينات و شکايات هر فرد از وضع سلامتي با ريسک فاکتورهاي ايستگاه کاري مربوط به همان فرد بطور جداگانه .

 4- اولويت بندي بهبود شرايط هر ايستگاه با استفاده از نتايج حاصل از ارزيابي به روشRULA       

  5- بيان ارتباط بين تعداد مخاطرات کشف شده به روش RULA و تعداد علائم بيماري مرتبط در دو گروه شغلي کاربران کامپوتر و کارکنان دفتري با استفاده از ضريب همبستگي .

 6- ارائه پيشنهاد جهت بهينه سازي هر ايستگاه با توجه به يافته ها .  

جهت دانلود تمام مطلب بر روي " دريافت فايل" كليك نماييد .

اهميت اجتماعي ارگونومي

ارگونومي مي تواند در حل بسياري از مشكلات اجتماعي مرتبط با ايمني ،بهداشت و راحتي و كارآيي موثر باشد. اتفاقات روزانه مانند حوادث ناشي از كار،ترافيك و يا حوادث خانگي را مي توان به نسبت فجايعي چون سوانح ناشي از جرثقيل ها(در صنعت )،سوانح هوايي و يا سوانح هسته اي اغلب با خطاهاي انساني مرتبط دانست . با تحليل اين سوانح مشخص مي گردد كه عامل آن ها اغلب ارتباط ضعيف و ناكافي بين متصديان و شغل ايشان بوده است.در هنگام كار و محيط زندگي روزانه،مي توان با توجه به بيشتر به توانايي ها و محدوديت هاي انساني احتمال وقوع حوادث را كاهش داد. بسياري از موقعيت ها در زندگي روزانه و كار، براي سلامتي انسان خطرناك اند. در كشورهاي غربي ،بيماري هاي ماهيچه اي استخواني (كمر درد) و بيماريهاي روحي (مثل بيماريهاي ناشي از فشارهاي عصبي) مهم ترين عوامل غيبت هاي ناشي از بيماري و از كار افتادگي شغلي هستند. قسمتي از اين عوامل را مي توان به طراحي نامناسب تجهيزات،سيستم هاي فني و مشاغل مربوط دانست. در اين جا نيز ارگونومي مي تواند با بهبود شرايط محيط كار اين مشكلات را كاهش دهد . بنابر اين در برخي كشورها استخدام ارگونوميست در بخش خدمات بهداشت حرفه اي جزو امور ضروري محسوب مي شود.

 _{جهت دانلود تمام مطلب بر روي " دريافت فايل"  كليك نماييد .}

ارگونومي و كار زنان

با افزايش تعداد زنان شاغل ‌، نگراني در مورد سلامتي و امنيت آنها نيز افزايش مي يابد .علاوه برخطرات ابتدايي براي همه كارگران ، مواردي خاص سلامتي و ايمني كارگران زن وجود دارد كه موانعي براي ورود و باقي ماندن زنان درمحيط كارايجاد مي كند.بهبود شرايط كار براي زنان در مشاغل مختلف علاوه بر تامين سلامتي و امنيت تلاشي در جهت جذب و نگهداري زنان كارگراست . هر سازماني قبل از استخدام نيروي كار زن بايد مطمئن شود كه محيط كار براي آنها مناسب است . امروزه حدود 60 درصد اززنان بالاي 16 سال به كارهاي مختلف اشتغال دارند . زنان تقريبا44 درصد ازنيروي كار و 33درصد از آسيب ديدگان در كار راتشكيل مي دهند . توجه به تفاوت ها در ابعادبدن زنان و مردان براي طراحي ابزار و محل كار يكي از وظايف مهم ارگونوميست هاست.

برخي از مشكلات كاري زنان :

1- نامناسب بودن ابزار و تجهيزات به طور فيزيكي براي كارگران زن .

 2- وجود محيط هاي كاري خشن ،محدوديت دسترسي به سرويس هاي بهداشتي ، لباسهاي محافظ وتجهيزات درسايزهاي اشتباه و نامناسب ، ضعف آموزش شغلي و حمايت فيزيكي نامناسب .

 3- ايجادترس و استرس براي زنان در اثر كار در انزوا و جدا از ديگران ومنزوي شدن به وسيله سركارگران .

 4- بي ميلي نسبت به گزارش مشكلات سلامتي و ايمني محيط كار .

 5- اثربيشتر مشكلات طراحي ارگونوميكي در محل كار بر روي زنان نسبت به مردان .

ارزيابي ريسك از ديدگاه ماكرو ارگونومي در جهت بهبود صنايع با استفاده از شاخص فشار نسبي (RSI)

در حال حاضر در صنايع مختلف ، بخش‌هاي زيادي وجود دارند كه كارگران در آن واحدها مشغول انجام فعاليت‌هاي بدني و جسماني مي‌باشند. بنابراين عدم توجه به چگونگي انجام كار ، مي‌تواند صدمات زيادي را براي اين افراد سبب گردد . عوارض استخواني ـ عضلاني در حقيقت از جمله بيماريهاي مرتبط با كار هستند كه مي‌توانند بسيار ناتوان كننده ظاهر شده و باعث افت راندمان ، افزايش غيبت هاي ناشي از كار ، غرامت هاي دستمزد و نهايتاً ، از كار افتادگي كارگر شوند. ارگونومي( مهندسي فاكتورهاي انساني) علمي است كه سعي دارد ابزارها ، دستگاه ها ، محيط كار و مشاغل را  با توجه به توانايي هايي جسمي ـ فكري و محدوديت ها و علائق انسانها ، طراحي نمايد. اين علم با هدف افزايش بهره وري ، با نگرش بر سلامتي ، ايمني و آسايش انسان در محيط كار ، شكل گرفته است. همچنين اين علم در تلاش است بجاي متناسب سازي انسان با  محيط،  محيط را با انسان متناسب سازد.

ارد بزرگ : در پشت هيچ در بسته اي ننشينيد تا روزي باز شود . راه کار ديگري جستجو کنيد و اگر نيافتيد همان در را بشکنيد .

   رفتار غير ايمن